Ga naar de inhoud

Chronische stress en (on)veiligheid

Als je te maken krijgt met Veilig Thuis en de Jeugdbescherming

Help, ik heb te maken met chronische stress en (on)veiligheid

Veel ouders zijn erg geschrokken als ze te maken krijgen met Veilig Thuis en/ of de Jeugdbescherming. Ze zijn boos, in de war, verslagen. Misschien ben je al lang op je hoede voor hulpverleners en vertrouw je niemand.

Invloed van veel en langdurige stress op de ontwikkeling van je kind
Bekijk in het filmpje hiernaast, hoe veel stress in jullie gezin invloed heeft op je kind. 

Jeugdbescherming neemt besluit met de Beoordelingsboog

In de jeugdbescherming wordt er gewerkt met de BeoordelingsBOOG om pleeggezinplaatsing te beoordelen. Je kunt hier de BeoordelingBOOG downloaden, én zelf per punt een inschatting maken. Jij kunt zelf ook aangeven hoe jij wilt werken aan de problemen die er zijn. We hebben voor ouders een brief gemaakt die je kunt gebruiken om per onderdeel na te gaan wat je kunt bijdragen om je kind zo goed mogelijk te laten ontwikkelen en veilig op te laten groeien. Zo maak je zelf je eigen plan om te verbeteren. Je kunt het plan in deze brief gebruiken om later samen met je kind op terug te kijken en om te zien waar je vandaan komt en wat je er aan gedaan hebt. Als jullie jeugdbeschermer is gerustgesteld én het gaat goed genoeg met jou en/of jullie kind, dan kan de jeugdbescherming beëindigd worden.

Erkenning van je problemen en opvoedkwaliteiten is de eerste stap

De sleutel van alle hindernissen om je kind zo thuis mogelijk te laten opgroeien is de erkenning dat er problemen zijn wat betreft de opvoeding. Ouder blijf je namelijk altijd, daar zal niets aan veranderen. Als het je lukt om onder ogen te komen wat er in de weg zit om je kind volledig thuis te laten opgroeien, dan is dat de belangrijkste stap voor je kind. Van daaruit kun je verstandige keuzes maken, die goed zijn voor je kind. Dat kan betekenen dat je in behandeling gaat, dat je praktische problemen gaat oplossen en/of dat je de opvoedverantwoordelijkheid deelt met anderen. In de ideale situatie doe je wat je kan en vullen andere volwassenen aan waar jij tekortschiet. Zo staat er een groepje volwassen om je kind heen, waar je kind in goede en slechte tijden bij terecht kan. Je kunt dit formeel laten vastleggen bij een notaris door een voogd aan te wijzen.
Bij voorkeur zijn dat mensen uit je eigen netwerk. Zij zijn vaak het meest betrokken bij je kind en het meest gemotiveerd  om je kind te steunen bij alles wat er op zijn of haar pad komt. Het helpt om eerlijk te zijn over onmogelijkheden en tekorten in jezelf of je situatie. 

Meer informatie vind je op:

Wat kun je doen als je geen vertrouwen meer hebt in je hulpverlener?

Niet alle hulp helpt, dat weten wij ook maar al te goed. Goede hulp- en zorgverleners zijn zich bewust dat ze goed-genoeg zorg moeten leveren, maar weten dat ze ook kunnen falen ondanks goede bedoelingen. Aanspreekbaar zijn, uitleggen hoe de klachtenprocedure werkt en je uitnodigen voor feedback zijn allemaal goede signalen. Een goed-genoeg hulpverlener is, net zoals een goed-genoeg ouder, aanspreekbaar en kan fouten erkennen. Daarna kun je kijken of er nog genoeg vertrouwen is om verder te werken met elkaar.

Op het moment dat je zwanger bent of wanneer je een jong kind hebt, is zorg soms onvermijdelijk. Je moet extra gecontroleerd worden. Er zijn soms complicaties waar niemand om vroeg en die niet te voorkomen waren. Sommige ouders moeten daarom hun wantrouwen in artsen, jeugdbescherming, psychiatrie en het ziekenhuis onder ogen komen. Dat is wantrouwen dat soms is overgedragen door de eigen ouders, maar soms ook ontstaan door directe negatieve ervaringen met ziekenhuisopnames, operaties, uithuisplaatsingen, maatregelen van de Raad voor de Kinderbescherming, separaties, dwangmaatregelen en psychiatrische opnames. Je pijn daarin onder ogen komen en weten wat je triggers zijn, kunnen je helpen om voor jezelf op te komen en je eigen regie te houden. Niet open staan voor zorg roept vaak het tegenovergestelde op van je wens; je krijgt juist veel zorg en het roept gevoelens van onmacht op bij zorgverleners. Onbedoeld kun je in een negatieve spiraal belanden. Eerlijk zijn over wantrouwen en negatieve ervaringen is de beste eerste stap om je communicatie met zorgverleners minder gespannen te maken.
Het is belangrijk om te onthouden dat niet alle zorgverleners en hulpverleners hetzelfde zijn. Hoewel eerdere negatieve ervaringen pijnlijk kunnen zijn, zijn er ook professionals die je kunnen helpen en ondersteunen bij je herstel. Blijf openstaan voor het vinden van de juiste zorgverlener en benader elke nieuwe ervaring met een open geest.

Bekijk hier Praktische suggesties die helpen bij wantrouwen helpen
Of lees meer over de voor- en nadelen van vertrouwen en wantrouwen: Wantrouwen en vertrouwen – De psychologie van – Proud2bme

De basis op orde: een dak, eten en kleding

Als eerste behoeften hebben we de basisbehoeften: zuurstof, slaap, eten, een dak boven je hoofd en kleren om aan te trekken. Dit is niet bij ieder gezin vanzelfsprekend. Uit onderzoek blijkt dat 1 op de 5 huishoudens moeite had met het betalen van de noodzakelijke kosten.Je bent dus níet de enige!  

Hier kun je stappen maken om de basis op orde te krijgen in je gezin.

Zorgen voor basisveiligheid zonder geweld

Om de veiligheid van het kind te garanderen, wordt er een veiligheidsplan gemaakt. Dit plan wordt specifiek per kind gemaakt. In dit plan komen namelijk de (mogelijk) risico’s aan bod, maar er wordt ook gekeken naar de beschermingsfactoren van het specifieke kind en ouders.  

Tijdens het maken van een veiligheidsplan worden er concrete afspraken gemaakt om de veiligheid te garanderen. Op die manier weten alle betrokkenen wat zij, in elke situatie, moeten doen. Denk hierbij aan het kind, die weet bij wie hij terecht kan of kan bellen of aan ooms en tantes die waar een kind een nachtje kan blijven, wanneer de spanning thuis oploopt. 

Meer informatie over het veiligheidsplan bekijk je hier: Visie op Veiligheid

Weet je zelf wat je hebt meegemaakt en wat er in je eigen rugzak zit?
Veel ouders die te maken krijgen met zorgen bij zichzelf, bij anderen of hun kinderen, hebben een gevulde rugzak. Je kunt bij Augeo meer lezen over de invloed van ingrijpende jeugdervaringen, de zogenoemde Adverse Childhood Experiences (ACEs). Ze hebben veel invloed op de rest van je leven: je gezondheid, je stressbestendigheid, de manier waarop je kinderen opvoedt en helpt opgroeien. 

Wil je weten hoeveel ingrijpende jeugdervaringen jij hebt meegemaakt? Vul hier je eigen Ace test (volgt) in. 

Heb jij steun genoeg? Doe hier de sociale steun test (volgt)

In de Infographic staat ook wat belangrijk is in het leven van je kind om deze ingrijpende ervaringen te bufferen.

Wat kan je samen met andere (aanstaande) ouders doen?

Veel gezinnen waarin langdurige problemen spelen die niet gemakkelijk zijn op te lossen, lukt het om wél zo thuis mogelijk op te groeien door met steun van anderen. Dat kan betekenen dat je je laat helpen door vrijwilligers uit je wijk of je gemeente. We zetten hier de mogelijkheden op een rijtje. Veel gezinnen met veel stress hebben gemerkt dat deze vorm van steun, die geen officiële hulpverlening is, uithuisplaatsing hielp voorkomen en ervoor zorgde dat officiële hulp sneller stopte. Op deze website over Informele Steun kun je meer lezen over gezinnen uit je wijk of stad die je willen ondersteunen. Ze zijn bijna overal in Nederland te vinden: Samen Oplopen gezinnen, Buurtgezinnen, Steunouders of Homestart.

Met IMH en andere deskundigen oplossen

Als je weet dat een aantal voorwaarden, om een kind op te voeden, niet in orde zijn of verre weg van ideaal, kun je met onze IMH deskundigen overleggen om te kijken waar je snel hulp kunt krijgen. We kunnen je helpen met zoeken welke organisatie geschikt is in jouw regio.  Het betrekken van hulpverleners, het zoeken van sociale steun en het openlijk communiceren over gevoelens en uitdagingen helpt je en zorgt voor vertrouwen dat je in staat bent om te groeien en te leren als ouder. Veel jeugdggz organisaties of jeugdhulpverleningsorganisatie hebben een eigen Infant Mental Health team. 

Als er meer moet gebeuren zijn er deze manieren om veel problemen tegelijkertijd aan te pakken: 

Over moeder-kind huizen

Een Moeder en Kind Huis kan soms de oplossing bieden voor verschillende problemen. Zo kun je hier bijvoorbeeld terecht wanneer het je nog niet lukt om zelfstandig met je kindje te wonen. Vaak spelen er problemen op meerdere gebieden. Denk hierbij aan financiële problemen, problemen tussen ouders, moeite met het opvoeden van je kindje of problemen of traumatische ervaringen. 

In deze Moeder en Kind Huizen is er (in de meeste gevallen) sprake van een zelfstandige woning. Hierbij is er dagelijkse begeleiding die de moeders helpen om aan hun doelen te werken. Hierbij wordt vaak de nadruk gelegd op het contact tussen moeder en kind, het creëren van een dagelijkse routine. Het doel is uiteindelijk om moeder, onder begeleiding, te leren hoe zij zelfstandig met hun kindje kunnen wonen.

Enkele voorbeelden van een Moeder en Kind Huis vind je hier:

 

Gezinsopnames bij verslaving

Wanneer (aanstaande) moeders te maken hebben met een verslaving brengt dit risico’s mee voor het kind. Hierdoor wordt er vaak door de huisarts of gynaecoloog ingegrepen, er wordt dan samen met de moeder gekeken naar de juiste aanpak. Zolang de veiligheid van het kind bij moeder/ouder gegarandeerd kan worden blijft het kind in het gezin wonen. 

Een van de opties is een opname van moeder en kind. Hierbij kunnen moeder en kind samen verhuizen naar een hiervoor bestemde instelling. In deze instellingen kunnen moeder en kind verblijven en wordt er samen met moeder gewerkt aan de verslaving. Daarnaast wordt er veel aandacht besteed aan de hechting tussen moeder en kind. 

Wil je meer informatie over een ouder-kind opnamen, kun je die hier vinden:

Opgroeien met een ouder met psychische problemen en/of verslavingsproblemen

KOPP of KOV staat voor Kinderen van Ouders met Psychische Problemen en Kinderen van Ouders met Verslavingsproblemen. Ongeveer 1 op de 4 kinderen groeit op met een ouder met psychische problemen en/of een verslaving. Gelukkig groeien ook veel KOPP/KOV kinderen op zonder problemen. Wanneer een kind en/of gezin veel beschermende factoren heeft, verkleint dit de kans op problemen thuis. Denk bij beschermende factoren onder andere aan een goede hechting met je kind, een partner zonder psychische problemen of een verslaving, een goede band met familie/vrienden en de zelfredzaamheid van je kind. 

De signalen van KOPP/KOV zijn per leeftijdscategorie verschillend. In de eerste jaren maken de kinderen kans op een ontwikkelingsachterstand en problemen met de hechting van ouders. 

De meest voorkomende signalen van KOPP/KOV zijn:

    • Een kind dat voor de ouder en (deels) het huishouden zorgt.
    • Een kind dat geen vriendjes mee naar huis wil nemen.
    • Gevoelens van schaamte en schuldgevoelens bij het kind.
    • Zichzelf wegcijferen
    • Een kind dat moeilijk mee kan komen in sociale situaties.
    • Het kind verzuimt school.
    • Een kind dat bang is om gescheiden te worden van bijvoorbeeld ouders.

Wil jij IMH materialen altijd bij de hand hebben? Tot 1 maart kun je bij ons een fysieke map met daarin een overzicht van IMH vaardigheden, modellen en materialen verkrijgen. Lees meer